PSD2 Nedir? PSD Açılımı ve PSD1 ile PSD2’nin Farkı

Finansal operasyonlarda hız ve güvenlik, modern bir işletmenin sürdürülebilirliği için artık seçenek değil, zorunluluktur. PSD2, Avrupa’da finansal teknolojilerin anayasası olarak kabul edilmektedir. Dolayısıyla Türkiye’deki dijital dönüşüm süreçlerini ve açık bankacılık standartlarını da doğrudan şekillendirmeye devam etmektedir.

Bu regülasyon, banka hesap yönetiminden ödeme sistemlerine kadar geniş bir alanı kapsamaktadır. Aynı zamanda işletmelerin finansal verilerini daha merkezi, şeffaf ve kontrol edilebilir bir yapıya taşımayı hedeflemektedir. Peki PSD2 nedir?  Fintech & Açık Bankacılık alanındaki şirketler için en ifade ediyor inceleyelim.

Bu yazımızda, PSD2’nin sunduğu fırsatları ve beraberinde getirdiği yeni nesil finansal yönetim standartlarını ele alıyoruz.

PSD Açılımı Nedir Açık Bankacılık

Açık bankacılıkta PSD’nin açılımı, “Payment Services Directive” yani “Ödeme Hizmetleri Direktifi”dir. Avrupa Birliği tarafından hazırlanan bu direktifler, dijitalleşen dünyada para transferlerinin ve ödeme süreçlerinin tüm Avrupa genelinde tek bir standart, yüksek güvenlik ve şeffaflıkla yürümesini amaçlar.

Açık bankacılık ise geleneksel olarak sadece bankaların elinde bulunan finansal verilerin (hesap hareketleri, bakiyeler, işlem geçmişleri), hesap sahibinin açık rızası ve onayıyla API aracılığıyla güvenli yazılım köprüleri  ile lisanslı üçüncü taraf finansal teknolojilere açılmasıdır. PSD direktifleri, bu veri paylaşımının yasal ve teknik sınırlarını çizen kurallar bütünüdür. PSD standartları sayesinde açık bankacılık uygulamaları yasal bir zeminde ve güvenle çalışır.

Özetle PSD işin hukuki ve güvenli altyapısını kurarken, açık bankacılık ise bu altyapı sayesinde işletmelerin hayatını kolaylaştıran dijital çözümler üretir.

PSD1 Nedir?

PSD1, Avrupa Birliği’nin modern dijital ödeme pazarı oluşturmak adına 2007 yılında kabul ettiği ilk yasal çerçevedir. İnternetten alışverişin ve dijital para transferlerinin hızla artmaya başladığı o dönemde, sınır ötesi ödemeleri daha kolay, hızlı ve düşük maliyetli hale getirmek için tasarlanmıştır.

PSD1 regülasyonu finans dünyasına banka dışındaki finansal teknoloji şirketleri ve ödeme kuruluşlarının yasal olarak hayata geçmesini ve rekabet alanı oluşturdu. Para transferlerinin ne kadar sürede hesaba geçmesi gerektiği ile ilgili net kurallar koydu. Ayrıca bankaların ve ödeme kanallarının kullanıcılardan aldığı işlem masraflarını net bir şekilde beyan zorunluluğunu getirdi.

PSD1, dijital ödemelerin temel kurallarını koymak için atılmış ilk adımdı. Ancak 2007 teknolojisine göre tasarlandığı için akıllı telefonların, gelişmiş API altyapılarının ve modern finansal ihtiyaçların gerisinde kaldı. İşte bu yetersizlik, günümüz finansal dünyasını yöneten daha gelişmiş, daha güvenli ve veri paylaşımına odaklanan PSD2 standartlarının doğmasını sağladı.

PSD2 Nedir? 

PSD2 (Payment Services Directive 2), Avrupa Birliği tarafından dijital ödeme sistemlerini ve finansal veri paylaşımını düzenlemek amacıyla oluşturulmuş bir regülasyondur. Temel hedefi; online ödemelerde güvenliği artırmak, kullanıcı verilerini korumak ve finansal hizmetlerde rekabeti teşvik etmektir.

PSD2 ile birlikte bankalar, kullanıcı onayıyla finansal verileri üçüncü taraf hizmet sağlayıcılarla paylaşmakla sorumlu olmuştur. Bu yaklaşım, açık bankacılık altyapısının Avrupa’da resmen hayata geçmesini sağlamıştır. Ayrıca finansal verilerin daha şeffaf, güvenli ve merkezi bir şekilde yönetilmesinin önünü açmıştır.

İşletmeler açısından PSD2 yalnızca bir regülasyon değildir. Aynı zamanda banka hesap yönetimi, ödeme süreçleri ve finansal raporlamanın daha kontrollü ve izlenebilir hâle gelmesini sağlayan yeni nesil bir finansal standarttır. Dolayısıyla PSD2, açık bankacılık ve modern finans yönetiminin temel yapı taşlarından biri olarak kabul edilmektedir.

PSD2’nin açık bankacılık altyapısını nasıl şekillendirdiğini ve işletmelerin finansal yönetim süreçlerine etkisini daha kapsamlı ele aldığımız Açık Bankacılık ve Finans Yönetimi rehberimize buradan ulaşabilirsiniz.

PSD2’nin Kazanımları

PSD2, yalnızca ödeme güvenliğini artıran bir regülasyon değildir. Aynı zamanda açık bankacılık altyapısını güçlendirerek işletmelerin finansal süreçlerini daha şeffaf ve kontrollü hâle getirmektedir. Geliştirilen her açık bankacılık uygulaması için kullanıcıları ve hizmet sağlayıcıları korumaya almak asıl amaçtır. Bu güvenlik aşamaları ile birlikte kişilerin veri özgürlüğü de sağlanmış olur. Bu doğrultuda PSD2 avantajları;

1. Kimlik doğrulama yöntemleri ile dolandırıcılık riskini azaltarak kesintisiz tahsilat sağlar
2. Kullanıcılar, banka hesaplarına ait bankanın sağladığı API ile finansal verilerini tek merkezden yönetir
3. Kullanıcılar, tüm işlemlerindeki masrafları ve işlemlerin durumunu görebilmektedir. Ayrıca tüm bu işlemleri yürütmenin zamanından da büyük oranda tasarruf ederler. 
4. PSD2 sayesinde işletmeler, tüm ödeme ve tahsilat işlemlerini daha şeffaf biçimde izleyebilmektedir. Bu sayede nakit akışının daha sağlıklı yönetilmesini ve maliyetlerin daha kolay kontrol edilmesini sağlamaktadır.
5. PSD2’nin bir parçası olan açık bankacılık kullanıcı deneyimini iyileştirerek şeffaflık sağlamaktadır. 
6. SCA PSD2’nin getirdiği en somut yeniliklerden biridir. SCA (Strong Customer Authentication) yani güçlü müşteri kimlik doğrulaması zorunluluğudur. Online ödeme yaparken alınan SMS kodu veya parmak izi gibi doğrulamalar bu standartın bir sonucudur.

Bu avantajlar, PSD2’nin açık bankacılık ile birlikte işletmeler için yalnızca bir regülasyon olmaktan çıktığını göstermektedir. Aynı zamanda modern finans yönetiminin temel yapı taşlarından biri olduğunu da göstermektedir.

PSD1 ve PSD2 Karşılaştırılması

PSD2’nin İşletmeler için Önemi

PSD2, işletmeler için finansal operasyonları daha hızlı, güvenli ve kontrol edilebilir hâle getiren yapısal dönüşümdür. Özellikle birden fazla banka ve ödeme yöntemiyle çalışan işletmeler için önemlidir. Çünkü dağınık finansal süreçlerin merkezi bir yapı altında toplanmasını mümkün kılmaktadır.

PSD2 ile birlikte işletmeler, ödeme süreçlerinde yalnızca müşteri güvenliğini yönetmekle kalmaz. Aynı zamanda işlem sürekliliğini, veri bütünlüğünü ve operasyonel riskleri de yönetmek zorundadır. İki faktörlü kimlik doğrulama gibi güvenlik standartları, bu yapının yalnızca görünen yüzüdür. Asıl etki, finansal verilerin yetkili şekilde paylaşılmasıyla oluşmaktadır. Bu noktada ödeme, tahsilat ve hesap yönetimi süreçlerinin daha da kolaylaşması söz konusu olmaktadır.

Bu sayede işletmeler için online ödemelerde yaşanacak aksaklıklar da azalmaktadır. Ayrıca müşteri deneyimini korurken aynı zamanda finans ekiplerinin manuel kontrol yükünü de hafifletmektedirler. PSD2 uyumlu altyapılar, yalnızca güvenli ödeme almayı sağlamaz. Aynı zamanda finansal veriler üzerinde daha fazla kontrol sahibi olmayı da beraberinde getirmektedir.

Bu nedenle PSD2, işletmeler açısından sadece bir ödeme regülasyonu olarak değerlendirilmemelidir. Açık bankacılık altyapılarıyla birlikte ele alındığında, banka hesap yönetiminden nakit akışına kadar tüm finansal süreçleri kapsayan yeni nesil bir finans yönetimi yaklaşımının temelini oluşturmaktadır.

Vomsis ile PSD2 Uyumlu Finans Yönetimi 

PSD2 ile birlikte işletmeler için finansal süreçler daha güvenli hâle gelmiştir. Aynı zamanda daha fazla kontrol ve koordinasyon gerektiren bir yapıya dönüşmüştür. Çoklu banka kullanımı, farklı ödeme kanalları ve artan regülasyonlar; finans ekipleri üzerinde ciddi bir operasyonel yük oluşturmaktadır. Bu noktada asıl ihtiyaç, finansal verilerin dağılmadan, güvenli ve merkezi bir yapı altında yönetilebilmesidir.

Vomsis, açık bankacılık altyapısını kullanarak işletmelerin bu karmaşık finansal yapıyı sadeleştirmesini sağlar. Birden fazla bankada bulunan hesaplar, hesap hareketleri ve bakiyeler tek bir ekran üzerinden izlenebilir hâle gelmektedir. Böylece manuel kontroller azalmakta, finansal süreçler daha şeffaf bir yapıya kavuşmaktadır.

Ödeme ve tahsilat tarafında ise işletmeler, online tahsilatlarını güvenli bir şekilde takip edebilmektedir. POS raporlarını ve banka hareketlerini ayrı ayrı platformlara girmek zorunda kalmadan tek merkezden görüntüleyebilmektedir. Böylece, PSD2’nin öngördüğü güvenlik ve şeffaflık standartlarını korurken, işletmelerin finansal karar alma süreçlerini de hızlandırır.

Finansal operasyonlarını regülasyonlara uyumlu, kontrollü ve sade bir yapıya taşımak isteyen işletmeler için Vomsis, açık bankacılığı günlük finans yönetiminin doğal bir parçası hâline getirir. Ücretsiz demo hesabı ile Vomsis’i deneyimleyebilir, herhangi bir kredi kartı bilgisi girmeden bu yapının işletmenize nasıl katkı sağladığını doğrudan görebilirsiniz.